Quantum of Science

Image: © Shutterstock Kada su počela istraživanja novog koronavirusa, SARS-CoV-2, uzročnika COVID-19, bilo je važno proučiti građu tzv. "spike proteina" - S-proteina, pomoću kojeg se virus vezuje na ACE2 receptore naših ćelija. Inače, proteini kojima virusi ove grupe - koronavirusi ulaze u ćelije se nazivaju spike, radi se o glikoproteinskim "šiljcima", a u eri pandemije, bilo je bitno što prije dešifrovati taj protein kod SARS-CoV-2.  Protein ima domenu koja se vezuje na receptore ACE2 i taj dio nazivamo Receptor-binding domain (RND). Antitijela koja bi neutrazirala virus ciljala bi na ovo mjesto na proteinu. Međutim, šta ako postoje i druga mjesta na ovom istom proteinu gdje se antitijela mogu vezati i tako neutralizirati virus? Naučnici iz Kine su pronašli da i vezivanje specifičnih antitijela na neka druga mjesta na S-proteinu dovodi do neutralizacije virusa.  Većina istraživanja antitijela na SARS-CoV-2 su se skoncentrisala oko RBD mjesta.  ...

Monoklonalna antitijela ( Mabs ) jesu antitijela, dakle posebni proteini,  koje proizvode identične stanice imunog odgovora, plazma stanice, a sve te stanice su klonovi jedne "roditeljske" stanice imunog odgovora. Plazma stanice su zapravo "aktivirani" B - limfociti i zovu se još i efektor B-stanice. Dakle, B-limfociti u toku imunog odgovora postaju plazma stanice koje stvaraju antitijela, proteine koji se visoko-specifično vežu za patogen te ga ili ubijaju ili "markiraju" za fagocite.  Upravo zbog osobine antitijela da su tako specifična, ovi proteini su veoma interesantni u medicini, kako u dijagnostičke svrhe, tako i u terapijama.  Međutim, postojao je jedan mali problem u cijeloj priči pokušaja stvaranja velike količine antitijela od jedne roditeljske stanice: treba proizvesti veliku količinu stanice iste stanične linije. Međutim, B-limfociti, koji se dijele mitozom ne proizvode antitijela, a plazma stanice,    koje proizvode antitijel...