Vitamin C ima ulogu u sprječavanju neurodegenerativnih oboljenja

Mirkoglija stanice (zeleno) i neuroni (crveno), izvor: Wikipedia, By GerryShaw - Own work,

Internacionalni tim naučnika (Portugal, Brazil, Njemačka i SAD) je u radu objavljenom u Science 28. marta 2017. godine, pod nazivom "Caveolin-1–mediated internalization of the vitamin C transporter SVCT2 in microglia triggers an inflammatory phenotype" (Portugal et al.) utvrdio mehanizam putem kojeg vitamin C čuva mozak od neurodegenerativnih oboljenja. 

Naime, uočeno je kako postoji korelacija između promjena u količini prisutnog vitamina C u Centralnom nervnom sistemu (CNS) i pojave neurodegenerativnih oboljenja i poremećaja u razvoju nervnog sistema. U pojavi neurodegenerativnih oboljenja aktivnu ulogu imaju i mikroglija stanice: makrofagi mozga i kičmene moždine. Ove stanice imaju aktivnu ulogu u imunom odgovoru nervnog sistema i čine oko 10-15% svih stanica u mozgu. One CNS "čiste" od plakova deformiranih proteina, od  nepotrebnih neurona i sinapsi te od infektivnih agenasa. Međutim, baš kao i sve druge stanice imunog odgovora (monociti, limfociti) proizvode citokine, signalne molekule koje iniciraju upalnu reakciju, tako to čine i mikroglije. Mikroglije se u CNS-u nalaze u dva oblika - inaktivnom i aktivnom. Prilikom aktivacije, mikroglije poprimaju ameboidnu formu i potpuno mijenjaju svoju gensku ekspresiju. Promjene u ekpresiji gena dovode i do promjena u biosintezi bjelnačevina te mikroglije počinju proizvoditi neke molekule koje uzrokuju upalne procese, poput citokina, hemokina i nekih proteaza koje djeluju neurodegenerativno. 

Međutim, jedan protein, natrijum-vitamin C kotransporter 2 (sodium–vitamin C cotransporter 2 / SVCT2) je od izuzetne važnosti za homeostazu (pravilan rad i ravnotežu funkcije) mikroglija. Ovaj protein je glavni medijator unosa vitamina C u CNS. Međutim, Src-posredovana fosforilizacija kaveolina-1 na tirozinu-14 u mikroglijama dovodi do internalizacije natrijum-vitamin C kontransportera, tj. do njegove endocitoze, te on ne vrši transport vitamina C u dovoljnoj mjeri. Smanjenje koncentracije ovog proteina je, prema spomenutom radu, u isto vrijeme dovelo i do smanjenja apsorpcije vitamina C i do aktivacije mikroglija, kako kod pokusnih glodara, tako i kod ljudi. Povećanje unosa vitamina C u formi askorbata te dostupnost SVCT2 transportera su blokirali aktivaciju mikroglija, što ukazuje na to da je vitamin C od esencijalne važnosti za održavanje normalne funkcije mikroglija i nervnog sistema te da bi mogao jednim dijelom prevenirati neurodegeneratovna oboljenja.