Kako se prave... planete?

Svijetla tačka desno od PDS 70  je novorođena planeta PSO 70b, izvor: 

ESO/A. MÜLLER ET AL

Astronomi su po prvi put vidjeli rađanje planete. 

Tim sa Max Planck instituta za astronomiju u Heidelbergu je uspio opservirati ono o čemu se dugo spekuliralo - formiranje planete iz oblaka prašine uz jednu zvijezdu. Radi se o zvijezdi PDS 70, patuljku starom oko 10 miliona godina koji se nalazi oko 370 svjetlosnih godina daleko od Zemlje i protoplaneti imenovanoj "PDS 70b". Ova protoegzoplaneta se nalazi na otprilike istoj udaljenosti od svoje zvijezde kao Uran od Sunca.

Tim sa Heidelberga je od 2015. proučavao ovu zvijezdu, a 2016. su uočili postojanje svijetle tačke u blizini zvijezde. 

Pomoću instrumenta SPHERE koji se nalazi na European Southern Observatory Very Large Telescope (VLT) u Čileu, uspjeli su detektovati ovu pojavu. Tek su nedavno u časopisu Astronomy&Astrophysics objavili podatke iz ove opservacije u radu pod naslovom "Discovery of a planetary-mass companion within the gap of the transition disk around PDS 70". Vođa tima je bila Miriam Keppler - zanimljivo je primijetiti kako je njeno prezime potvrdilo ono "nomen est omen".

Stručnjaci iz ove oblasti smatraju kako rezultati heidelberškog tima zaista dokazuju da su uspjeli "uhvatiti" ovu pojavu te da su validni i kredibilni.

Planeta je toplija nego bilo koji objekat u našem sistemu, a samo ovo otkriće potvrđuje predikcije da se planete "rađaju" iz diskoidnih oblaka prašine i gasa koji se nakupljaju oko matične zvijezde. Čestice prašine i gasa se akumuliraju i formiraju veća tijela. Dio gasa odnesu solarni vjetrovi i efekat fotoevaporacije, ali ostane dovoljno materijala za formiranje planete. Manja nebeska tijela se spajaju i daju veća te se u konačnici formira sistem planeta oko zvijezde.

Protoplanetarni disk

Ova planeta je, sudeći po drugom radu, nekoliko puta veća od našeg Jupitera. Ovaj rad je također objavljen u Astronomy&Astrophysics, a predviđa i da ova "novorođena" planeta ima disk materijala oko sebe.